|
Zie ook het Fotologboek
172 Woensdag, 14 Mei 2008
Hemoupolis, Plateia Laikis Kuriarchias, Het Plein van het Publieke Bezit,
Syros, 37°26’555’’ Noorderbreedte, 024°56’722’’
Het scheepje vaart en de tour is losgebarsten! Mamma Kreta zwaaide ons met een wit zakdoekje uit. Eerder droogde ze haar tranen ermee. Daarvoor al had ze de hele ijskast afgeladen met kippen, eieren en worstjes. Zij is de moeder van de schone Penelope die we als video- en lichtvrouwe ontvoeren naar wel twintig Griekse steden en eilanden. Op Syros stond Mamma Beatriki ons op te wachten met twee hartvormige aardbeitaarten. Ook haar kinderen zijn grote fans want die hebben hun hondje naar de bootsman "Robbie" genoemd. We zijn weer afgemeerd aan het Plein van het Publieke Bezit. De mare gaat snel rond. Een fan wijst op haar dochtertje en zegt: nog een fan. Ze belooft nog meer fans meer te maken. Evgenia daarentegen, negen jaar oud, is doodsbenauwd want haar pappa wilde met ons afvaren. Jammer dat Theodorus gedrost is. Hij is een profesioneel acteur van bijna dertig die we ontmoet hebben bij het paasmaal in de villa van zijn vader, de 82-jarige patriarch van de Kretenzer familie. Hij wilde dolgraag mee maar durfde het niet aan pappa te vertellen. Pappa kwam er meteen achter en zo vertrok ie halsoverkop terug naar Kreta. We hadden hem nog zo hard nodig! Uit Barcelona is eindelijk het vrachtschip Rousse vertrokken met onze splinternieuwe tribune. Die komt over een dag of zes in Athene aan. Nu flansen we nog met kisten, planken en restanten een tribune bij elkaar. Het gloednieuwe spandoek "I amsterdam" prijkt erop als een vlag op een modderschuit. Het decor van het stadje dat op twee heuvels gebouwd is maakt alles weer goed.
171 Woensdag, 7 Mei 2008
Geen bizz als show bizz. Toen we hier afgelopen September op goed geluk en volstrekt onverwacht binnenvoeren hadden we ondanks het slechte weer een publieke belangstelling die het gemiddelde van de zomer overtrof. Nu hielden we een persconferentie met de wethoudster achter vijf microfoons en kregen zeven minuten op het nationale Kretenzer journaal, plus radio-interviews en krantenartikelen van zes of acht kolommen. Maar het publiek bleef weg en zo de scheepskas leeg. Dat betekent hoogst komische onderhandelingen met de havendienst en de drukker. Met de armen omhoog en de handen naar beneden. Dan komt het goed uit dat we Zottenschuit heten. Er is niks dan een door de zeewind verweerde grijns om te betalen.De Duitsers zeggen 'Narrenfreiheit' en de Italianen 'Zeemansbeloften'. Dat komt allemaal wel weer goed. Want geen bizz dan showbizz. Want de show belooft een hit te worden. Oppergod Zeus verschijnt met een flinke bos schaamhaar op het dak van de stuurhut en slingert projectielen in het publiek. Koning Pelias knort als een varken rond zijn lijfwacht van maffiose honden die de schrik zijn van de kinderen op de eerste rij. De ontmoeting tussen de godinnen Aphrodite, Hera en Athene is een heuse drag queen show over face-lift in Miami. Nu moeten we in hoog tempo de show helleniseren. De toeristen kunnen we gevoeglijk vergeten want die zijn hier compleet verweesd. Die durven hooguit in Lelystad nog naar het theater. Als buitenstaander kunnen we een Grieks rondstrooien dat een Griek zelf niet over zijn lippen krijgt. Dat is een der uitdagingen van de zomertour. We gaan voor honderd shows. E La Nave Va!
170 Woensdag, 30 April 2008
Op Grote Vrijdag lopen de Grieken met doodskisten door de straten. Op Grote Zaterdag steken ze met vuurwerk Judas in brand. In de bergdorpen hebben ze geen vuurwerk maar Kalashnikovs. Op Paaszondag draaien ze lam aan het spit. Op die dag vertrokken we met zijn allen per bus naar het havendorpje Panormo. Dat betekent net als Palermo 'beschermde baai'. Het schip past misschien nog net achter de pier. Het lokale cultuurcentrum had ons uitgenodigd voor het nationale paasgerecht: dat bestaat uit raki met lam-aan-het-spit. Het was een hele kluif ons doel te bereiken want onderweg werden we twee kroegen binnengehaald voor raki met lam-aan-het-spit. Het cultuurcentrum is een oude molen waar ze in de dertiger jaren Sintjansbonen vermaalden voor de eerste Kodak-films. Dat hield in een klap op toen ze de scheikunde uitvonden. We zetten onze oude tribune in de tuin van dit centrum. Dat wordt dan meteen een soort kraak want de Gemeente ligt nog een beetje dwars. Als het cultuurcentrum acht Kretenzer Burgermeesters onthaalt voor een conferentie over 'duurzaam toerisme' is hun eigen Burgermeester de enige die ontbreekt. Op Paaszaterdag kopte de krant over de hele voorpagina het laatste nieuws in met reuzenletters en drie uitroeptekens: "Christus is opgestaan!!!". Dat durfden ze geloof ik niet eens op Scheveningen toen de Gekkenlogger nog rondvoer. Ik was hoogstpersoonlijk op de redactie om ze voor de persconferentie uit te nodigen en heb niks raars gemerkt. Deze week hebben we de eerste twee publieksvoorstellingen gegeven. The show goes on. Wereldpremiere op Koninginnedag.
169 Woensdag, 23 April 2008
Voor de Grieken is de "Grote Week" aangebroken, zoals ze de Paasweek noemen. Dat is nog een groter familiefeest dan Kerstmis. Tegelijk zijn de toeristen weer uitgebroken en de piratenbootjes in het oude haventje afgemeerd. De kindertram rijdt weer rondjes. Voor ons is de eerste week van de nieuwe voorstelling onze eigen Grote Week. Alleen hebben we begrepen dat er op Grote Donderdag en Grote Vrijdag bijna niemand naar de show zal komen. Dat is niet eens zo erg want de show is niet helemaal af zodat we er een publieke try-out maken. De officiële premiere hebben we uitgesteld tot derde Paasdag. Er waren nog wat andere kinken in de kabel want de drukker wou ons programmaboekje niet drukken. We konden geen cent borg schuiven. Die drukker werd prompt gebeld door de Wethoudster van Cultuur want zij is ons nog een boel schuldig. Ook de tribune wil maar niet uit Barcelona komen. Gelukkig hebben we de helft van de veteraan bewaard. Die staat een beetje zielig te wezen naast de massa winkelplanken op groentenkistjes. We hebben alsnog 180 zitplekken tevoorschijn getoverd. Wat zal dat straks een contrast geven met de glimmend nieuwe alutribune! De boot staat er alvast als een kerstboom bij. De lichtontwerpster heeft met lichtsnoeren de contouren van de stuurhut en de ladders naar de kraaiennesten gemarkeerd. Dat ziet er scheeps uit. Zij had precies hetzelfde idee als de lichtontwerpster van de opera uit 1990. Alleen bestonden die lichtsnoeren toen nog niet en gebruikte zij plastic strips die bij black light.oplichtten. Op Palmpasen hielden ze een heuse autorace op de kade. Dat doen ze bijna iedere nacht al illegaal. Kunnen ze vol gas een rondje draaien van 300 meter. We hadden nog even de flauwe hoop dat het een race betrof van modelwagentjes. We hadden nog even overwogen de oranje straatpionnetjes richting kade te verplaatsen.
168 Woensdag, 16 April 2008
In de nieuwe show zingt onze wakkere crew monter liederen dat ze dappere zeelui zijn. Puro teatro. Want het gemor begint zodra de echte zeilen worden gehesen. Die hoeven ze niet eens zelf te hijsen. En er mocht absoluut geen wind staan omdat de zeilen niet zeilklaar zijn. Iedere gelijkenis met eeuwenoude mythen berust op puur toeval. Maar ondanks de wakkere crew is het statieportret van de oude schuit onder zeil toch nog gelukt. Alleen een beetje zeeman ziet wel dat ze wat slapjes staan. Maar het is mooi tachtig jaar geleden zijn dan de SCH 4 een zeillogger was. Proost! Op vlaggetjesdag worden we niet meer herkend. Uit Amsterdam zijn de machinist en lichtontwerpster ingevlogen. Ze hadden een off-size bagagestuk mee bestaande uit een achttien meter spandoek van I Amsterdam. Nu we Ambassadeur zijn denken die Grieken dat we machtige sponsoren hebben en superrijk zijn. Krijgen we dat weer. De machinist is de beste van Nederland. Hij heeft de zusterlogger SCH 195, zonder zeil. Hij kreeg onze SAMOFA weer als nieuw aan de praat. De SAMOFA houdt de theaterlichten aan de praat. Het is een halve eeuw geleden dat de SAmenwerkende MOtorenFAbrieken puur kwaliteit leverden, zegt ie. Het lichtontwerp wordt helemaal nieuw. Voor het eerst wordt het schip tot podium van de show. Iedere show wordt lampjesdag. Er komt al flink wat publiek naar de repetities. Soms lijkt het wel een drive-in cinema want dan staat er een hele rits auto's te kijken. De motorjochies houden zich rustig sinds ik bij de Havendienst klaagde. Die gozertjes zijn een nationale plaag. De eeuwenoude stad Chalkides meldde dat we niet welkom zijn omdat het culturele programma vol is. Want die week zijn er motorraces. De tribune wacht nog steeds in Barcelona op transport. De premiere is volgende week.
167 Woensdag, 9 April 2008
Het dolfijntje dat lustig in de haven dartelde heeft het niet overleefd. Ze was ondervoed en behept met infecties. De doodsklap was een ondeskundige behandeling tijdens het vervoer naar het dolfijnenaquarium. Zodat er nu een cursus komt van hoe dolfijnen te redden. Maar het probleem is dat er te weinig voedsel in zee is. Dat wordt de doodsklap van een antieke beschaving. In de haven staat al een vreselijke sculptuur van een bronzen dolfijntje. Ook aan boord is er crisis. De premiere is over twee weken maar de repetities moeten we onderbreken voor een cabaretvoorstelling in het Mikrotheater. Er moet brood op de plank. Bovendien hebben we dit theatertje nodig voor de repetities als het weer wat te hard waait. Dan laden we de laatst overgebleven scheepsfiets weer vol met props en kostuums en peddelen heen en weer. We roeien met de riemen die we hebben. En het waait genoeg. Laatst zaten we met zijn allen te eten en plonst plots een halve kuub water midden op tafel. De ramen van de scheepsluiken wachten op vervanging en zijn met plastik bedekt. Daar had zich een hele kuil water genesteld. Ook de bootsman stapte vergeetachtig in een met plastic bedekt scheepsluik en tooit zich met een blauwe plek van bil tot knie. De Franse stagiare leert me boekhouding met excell. Ben je volstrekt gelukkig met krabbeltjes op kladpapier en krijg je dat. Het zijn de donkere weken tot de zomertour losbarst. Dan barst de zon los en regent het publiek, krantenfoto's en centjes.
166 Woensdag, 2 April 2008
Het blijft een merkwaardig klimaat hier. De ene dag duik je in de haven en het volgende moment steekt plotseling een storm op die uit alle windrichtingen kan komen en dan subiet weer verdwijnt. Als ze uit het zuiden komt is de wind heet. De repetities volgen dit grillig verloop. Als het weer wat te hard waait zingen we met zijn allen in het visruim. Of verstouwen we de vijftien liter houtlijm aan het papier-mache banket van banaan, ananas en pauw die op de Koninklijke Tafel verschijnt. Ook de hoofden en tieten van de vrouwen van Lemnos zijn gemaakt van dit voorgekauwde Grieks krantenpapier. Zij vormen het wiebelende koor waarin de bemanning zich graag vermeit. Er zijn vier vriendinnen uit het dorp die zich op dit Chinese plakwerk gestort hebben. De Franse stagiaire is bezig met het ontwerp van het nieuwe programmaboekje. Het stripverhaaltje over de antieke held Jason is al zevenentwintig bladzijden. Dan is het publiek even zoet als ze moet wachten op de rest die met een eeuwenoud Grieks tijdsbesef naar de voorstelling komt. Bovendien kunnen de vaders met hun schoolgaande kinders op de tribune alvast hun geheugen opfrissen. De kosmopoliete geschiedenis van Amsterdam en de gastvrijheid van Retymno krijgen ieder ook een bladzijde. De dubbele binnenpagina is voor het nieuwe statieportret van de oude zeillogger onder zeil. We wachten tot het een dag absoluut niet waait want de zeilen zijn nog niet windvast. De scheepshond Nikita is met succes door de audities gekomen. De cameravrouw Penelope blijkt een eekhoorn te hebben die Tsika heet. Ook zij gaat mee op reis. Vandaag zwom een kleine dolfijn in ons zwembad. Later zagen we door de verrekijker dat ie aan wal aan het infuus lag van het Rode Kruis. Morgen weten wij en de hele stad hoe dat afgelopen is.
165 Woensdag, 26 Maart 2008
Iedere andere dag ligt het land met stakingen plat en dat betekent dat onze tribune nog steeds in de haven van Barcelona wacht verscheept te worden temidden van een groeiende groep stapelgoed. De weersberichten worden steeds opgewekter maar de stakingen steeds heftiger. We beginnen ons zorgen te maken of die nog wel op tijd voor de voorstelling komt. Gelukkig hebben we de helft van de oude tribune zorgvuldig om haar antiquiteitwaarde bewaard. We hadden best nog wat houtjes ervan nodig. Uit respect voor zoveel verstouwd publiek dachten we die op Kreta in een of ander zaaltje of salon achter te laten. Maar er is nog niemand die belangstelling heeft. Dus hebben we in ieder geval nog een noodtribune voor honderdvijftig zielen. De staking betekent ook dat de brieven die ik als hoefijzers rondslinger niet bij de cultuurbonzen tegen het voorhoofd slaan. Ook de Post ligt plat. Dus moet ik met barkruk en secretaresse naar de telefoonpaal onder de palmen om ze alsnog duidelijk te maken dat we eraan komen. De crew groeit ook. We nemen een Griekse cameravrouw mee en een studente voor de bijrolletjes. Er komt waarschijnlijk een echte actrice uit Athena maar zij heeft een hond en die hond moet op auditie. Als die niet te hard blaft mogen ze allebei mee. Voor de scheepskatten Pacito en Moretti zal dat een traumatische ervaring zijn, zoiets als dat ze uit het paradijs verdreven worden. De Kretenzer TV kwam langs en filmde mij achter het stuur met de hele stuurhut vol planten. Ze filmden ook de potten en pannen en de groente en het fruit. Overmorgen zijn we beroemd op heel Kreta. Dan weten de cultuurbonzen van Heraklion en Chania ook meteen dat we eraan komen.
164 Woensdag, 19 Maart 2008
En plots is er een zomertour. Honderdentien shows in eenentwintig steden. Dat is een hele prestatie als ze pas in April of Mei in commissie bijeenkomen om over hun zomerprogramma te delibereren. Daar kunnen we dus niet op wachten want dan zijn we al vertrokken. Vanaf Creta varen we via het vasteland naar Noord Griekenland, dalen af langs de Griekse eilandjes bij de Turkse kust, komen terug op Creta en zwiepen dan door naar de Ionische Zee tot bijna Albania. Het is een soort dominospel want de steden en eilandjes moeten keurig in de rij liggen om niet heen en weer te hoeven peddelen. Ze weten het nog niet helemaal wanneer we precies komen maar ze kennen ons allemaal. Ik heb ze moeten bestoken met brieven, artikelen, folders, posters, telefoontjes en een programma van veertig bladzijden om ze zover te krijgen. Ook dat is een prestatie als de helft van de cultuurbonzen geen Engels spreekt. Maar ze krijgen de show voor niets en hoeven er alleen maar voor te zorgen dat er publiek op de tribune komt. Ondertussen bewerken we de drie dekken met bikhamers en braamschijven. Ze worden groen want die verf hebben we nog genoeg. De hele tuin van het bezaansdek staat geparkeerd in de stuurhut. Voor deze make-up hebben we precies een week. Maar goed dat het al zomer is. Dan blijven er precies drie weken van koortsachtige repetities voor de premiere. We gaan weer zingen! Hier in Rethymno gaan we de show misschien als een "Try Out" presenteren. Maar eens vragen hoe dat op zijn Grieks is. Ten slotte blijft de prijs hetzelfde. Er komt hier toch zo weinig theater dat ze nooit het verschil merken.
163 Woensdag, 12 Maart 2008
Deze week was de Amsterdamse staalwerker aan boord. Dat betekent dat de dag begint om zeven uur, net wanneer de zon achter de berg opkomt. Haakse slijpers, braamschijven en elektroden per kilo. Spelend met een mega mechano bouwdoos maakt hij een nieuwe giek, twee nieuwe gaffels, een stalen trap tussen achterdek en stuurhut en een stalen trap tussen dek en buiskap. Die laatste is uitgevoerd met een balustrade van twee olifanttanden en past de meest luxueuze jachten. Met slijpschijf en cirkelzaag werd de helft van de tribune in mootjes gehakt, genoeg om een nieuw podium aan dek te bouwen. Het ouwe dek kan nu met een demontabele constructie een meter worden verhoogd. Daarmee wordt de theatrale handeling verplaatst van de kade naar het schip zelf. Vijf podia verbonden met monumentale trappen. De regisseur is euforisch. Het publiek komt op twee meter afstand op kade. Voor hen wacht een nieuwe aluminium tribune nu in de haven van Barcelona verscheept te worden naar Athene. Die moeten we dan hier nog zien te krijgen. Een Franse stagiaire die een eigen theaterschip op de werf heeft staan probeert mee te helpen. De andere helft van de tribune geven we weg. De gaffels en de gieken zijn voor een statieportret van het schip onder zeil. En dit weekend was Carnaval. Ik moest met de burgemeester poseren voor de Nationale Televisie. Hij is de enige die over het criminele bergdorp Zoiana mag praten want voor de carnavalsgroepen is het thema taboe. De praalwagens en kostuums zijn behoorlijk saai maar de vreugde is er niet minder om. Met twee Bengaalse noodseinen en een mattenklopper stak ik Prins Carnaval in brand maar moest snel weer naar bed want om zeven uur gaat de zon op.
162 Woensdag, 5 Maart 2008
Toen de Godinnen Hera, Athena en Aphrodite op de filmset verschenen werd dit teveel voor de wel tien gozertjes op brommers die met knallende motor de sessie saboteerden. Ze raakten zo opgewonden dat ze onze twee laatste fietsen vernielden en in de haven smeten. Deze zaak hebben we aan de havenautoriteiten overgedragen want we willen een vrachtfietsje terug dat trouw de broden en pakken melk en koffie aanvoert. Het is een hele schrale troost dat we niet eens de poen hebben.om dat aan te slepen. Het lijkt op een moderne Tantalus kwelling dat de lekkernijen voor de ogen hangen maar terugwijken zodra je de hand uitsteekt. Maar de eerste contracten komen binnen. Het zijn plaatsen die indertijd door de Argonauten bezocht zijn. In Volos werd het schip gebouwd, op het eiland Lemnos bleef de bemanning bij de vrouwen hangen en in Corinthe vond het schip haar laatste rustplaats. Het probleem is dat de lokale cultuurbonzen nog van de oude stempel zijn die geen woord Engels spreken en nauwelijks met internet kunnen omgaan. Hier doen we zaken met de secretaressen. Aan boord hebben we er al een paar. Van de week hebben we heel erg Carnaval gevierd. Zwarte Donderdag viel samen met de negentiende verjaardag van Azart. Op Zwarte Donderdag staat het stadje zwart van de barbecue rook en trokken we in kostuum van wijnvat naar braadworst. Het hele stadje was op zijn best uitgedost. Daarna kwamen alle vrienden aan boord en dansten we de hele nacht door.
161 Woensdag, 27 Februari 2008
Na de publieke uitspatting in het oude dorpscentrum en in de door de burgermeester opgeluisterde megadico is de crew weer terug in het visruim. Koortsachtig gekluisterd aan de scheepstafel. Kostuums en kostuums. Nepmasten, nepzeilen, nepwapens en nepmonsters. Op de tafel danst de koffiepot met de rakiglaajes en ontbijtborden een opmerkelijk ping-pong ballet met de naaimachines. Er zijn nog zes avonden om een paar cruciale scenes uit de nieuwe zomershow te filmen. Aan wal staat een kleine lichttoren van steigerpijpen. Deze kleine promotiefilm kan helpen de laatste van de aarzelende cultuurbonzen te overtuigen. Er is in ieder geval vet materiaal van de straatparade. Van de veertig stadjes en eilanden die met dikke brieven en telefoontjes bestookt zijn hebben er dik dertig een naam, een stem en een zeker niveau van Engels. Ze besluiten op zijn Grieks, in April, als bij ons aan boord de zomertour al begonnen is. We zijn in limbo. Zero toezeggingen, maar al drie gezongen composities die de show weer tot een mini-opera maken. Zero ijskast. De crew onvermijdelijk heeft het geduld van engelen. Ze leeft van beloften. Medea zal zich vier keer iedere honderd shows in een ander kostuum moeten hijsen. En onverwacht vonden we een oeroude bondgenoot. Er is, zo blijkt, in het museumpje van Rethymno een marmer hoofd van de ondeugd bosgod Pan. Deze Pan heeft opmerkelijk genoeg precies diezelfde oren als die van mij. Het schijnt dat het woord paniek komt van als Pan plots uit de bosjes vandaan springt en alle dames wegstuiven. Hier gaat het er iets beschaafder aan toe. We horen in het voorbijgaan hoe moeder haar zoontje toefluistert: "Da's de Zottenschuit".
160 Woensdag, 20 Februari 2008
Ik hoor dat in Europa het Carnaval allang voorbij is maar hier is ze net begonnen. Dat werd een druk weekend. Vrijdagavond maakten we met elf vrienden een parade door de stad. Voorop de politiewagen. Op een grote trailer hadden we een kleine zottenschuit nagebouwd, met een echte bellenboom. Om de dertig meter moesten we met een grote roeispaan de kerstverlichting, die het allang niet meer doet, over de boom zien te tillen Met Zeus, Talos, een Python, Dionysius en een boel Satyrs zijn we teruggegaan naar de Griekse oorsprong van het Carnaval. Hier zijn ze nog in het stadium van de Braziliaanse samba. De Wethoudster was enthousiast. Zo was het volk. We hebben de test goed doorstaan. Ze zijn wat stug op dit bergeiland maar we horen er ondertussen helemaal bij. Op zondagavond was de officiele opening. Voorop de Burgemeester. Ze hadden een groot podium gemaakt op het plein voor het stadhuis maar er stak zulk een hevige storm op dat de ceremonie verplaatst werd naar een megadisco in het centrum. Iedereen kreeg een toeter. Iedere kans op serieus theater werd door driehonderd gillende keukenmeiden weggeblazen. Maar we hebben de test goed doorstaan. Het Carnaval is begonnen. De ijskast kan weer vol. De storm ging gepaard met ouderwetse Hollandse ijzel, hagel en natte sneeuw. We voelden ons even thuis. Totdat je de sneeuwstormen ziet op de gigantische witte bergen. De krant zei dat het in honderd jaar niet zo koud was. De storm brak de grote meertros die twee weken geleden nog het schip redde. Je bent nog in de roes van Carnaval en weer moet je het bed uit en de motor bijzetten om bij de kade te komen. (Nu de krantenfoto's, gauw de echte foto's)
159 Woensdag, 13 Februari 2008
De repetities gaan alsmaar door. Persoonlijk haat ik ze want ik zit met mijn gedachten liever elders. Laat de regisseur maar zeggen wat ik moet doen en vijftien voorstellingen verder ben ik een superster. Ik vind het trouwens onzin om ieder jaar weer een nieuwe show te maken en dat in twintig steden te vertonen. Er zijn nog tachtig andere steden in de buurt die dat willen zien. Je bent drie maanden bezig met script, kostuums, props en de hele santekraam en voordat je het weet is de zomer weer voorbij en wacht de vuilnisbak. Hier valt wat te stroomlijnen. Er is nog een ander probleem. Er hebben zich Griekse kakkerlakken als verstekeling aan boord verschanst. Er liep een volwassen exemplaar dwars over mijn agenda. Deze provocatie heeft die niet overleefd. Maar de boodschap is duidelijk. Vier jaar hebben we met Siciliaanse kakkerlakken huis en keuken gedeeld en de enige manier om daaraf te komen was een goede Hollandse winter. Daar gaan we niet op wachten. Er is een buitengewoon actieve fietsbond in de stad. Sinds we een keer in hyperachterwerk meefietsten willen ze allemaal een hyperachterwerk. Een hyperachterwerk is een met piepschuim bolletjes kunstmatig sterk vergroot achterwerk. Eerst zeiden ze dat het voor de meefietsende kinderen was. Omdat we geen tijd hebben ze te maken verkoopt onze kostuumontwerper de technologie van het productieproces. Daar krijgen we een flink brok kaas en dito broodnodig krediet voor. Ze willen ook dolgraag de meest bizarre fietssculpturen aan elkaar flansen. Daarvoor kwamen al een paar specialisten speciaal uit Athene. Maar voor dat denk- en laswerk zijn de beste artiesten in Amsterdam. Als Ambassadeur zorgen we ervoor die technologie en techneuten te importeren.
158 Woensdag, 6 Februari 2008
In de tuin op het achterdek schieten de tulpen uit de klompen. Het is voorjaar. Maar we blijven voorzichtig want er stak van de week een stevige winterstorm op die de hele nacht bleef doorbeuken. Vier van de zeven kabels knapten en ik moest de motor bijzetten om bij de kade te komen. Het scheelde niet veel of we waren op het strand beland. Nu weerspiegelt het stadje zich met haar palmenrij op veilige afstand maar de innige omhelzing van het strand zou het project niet overleefd hebben. Deze zee is een windtunnel tussen Pakistan en de Azoren en daar ligt de noordkant van Kreta als een grote steen dwars. S'-avonds steken we nog graag het houtkacheltje op. Dat hout zijn eeuwenoude ongeverfde stukken balk en kozijn van bij de oude moskee waar ze aan het renoveren zijn. Met handgebaren kreeg ik een paar arbeiders zover dat ze het naar de haven brachten in ruil voor vrijkaartjes voor de show. Ze zagen de kindershow en waren enthousiast. Ik stook ook mijn klomp op. Dat had ik Sinterklaas beloofd als ie daar een nieuwe tribune zou instoppen. We hebben uitgebreid onderhandeld met een bedrijf in Toscane en Bretagne maar de winnaar is Cordoba. Die levert een futuristisch turbomodel van aluminium zodat we in een klap verlost worden van ons imago van een armzalige troep rondreizende artiesten. We zijn ten slotte Ambassadeur van de Hollandse Hoofdstad. Die turbo kost 80 euro per zitplaats en is dus afbetaald als we acht keer volle bak draaien. Volgens onze berekeningen is dat in de eerste twee weken. We zijn wereldberoemd in Rethymno.
157 Woensdag, 30 Januari 2008
We kregen een flinke van golf van sympathie over ons heen toen het MikroTheater zijn deuren sloot en wij zonder broodwinning zaten. Iedereen wou helpen. Maar de waarheid is dat we heel blij waren eindelijk de zomervoorstelling te kunnen voorbereiden. Iedere middag stipt om vier uur repetitie. Zoveel tijd blijft er niet over want half Februari gaan we het plaatselijke Carnaval feestelijk openen. Dat Carnaval is een der grootste in Griekenland. Dat wordt een straatparade en twee shows op het schoolplein tegenover het stadhuis. We zijn nu dikke maatjes met de Gemeente. Zeker weten dat we ook de Cultureel Ambassadeur van Retymno worden. Want dit stadje wordt voorlopig geassocieerd met de georganiseerde maffia. We hebben genoeg vrienden om te helpen met de parade. Maar het probleem is dat we geen Griekse acteur of actrice kunnen vinden. Dat hebben we verleden jaar in Spanje ook meegemaakt. Aan het eind van de zomertour kunnen we een wachtlijst voor audities maken. Maar we willen die lijst Spaanstaligen niet. Zelfs onze assistente, die toch de beste ter wereld was, moeten we helleniseren. En de acteurs laten we dan liever uit Frankrijk of Duitsland komen. Het programmaboekje voor de zomershow is in grote lijnen af. Dat telt 38 bladzijden. Daarin is, met de schaar gemaakt, een grachtenplan van Amsterdam opgenomen en het panorama van Rethymno zoals we dat iedere dag van ons dek zien. Af en toe is dat een zonnedek, puur zomer. De directeur van het MicroTheater kwam opgetogen langs om te vertellen dat hij de poen bij elkaar had en de deuren weer opende. Uit pure sympathie trokken we de agenda open. We zoeken nog een gaatje.
156 Woensdag, 23 Januari 2008
Onze haringlogger was in de jaren dertig bekend als de "Rode Logger" omdat de toenmalige reder zo zot was het scheepje tomatenrood te verven waar alle andere Scheveninger visserschepen kuis zwart bleven. De Grieken maken het nog bonter. Ze schrijven dat het schip bekend was als de "Rode Houthakker" omdat ze uit het Engelse woordenboek weten dat een 'logger' een Canadese houthakker is. Deze nieuwe geuzennaam vonden we in het laatste nummer van het prestigieuze theatertijdschrift "Forum". De roem heeft Athene bereikt. Onderdeks gaan de machinaties verder. Nu ons stadstheatertje bankroet is repeteren we iedere dag. Uit de poort tussen netten- en visruim verschijnt een constante stroom van helden, monsters en godinnen. We hebben een boel vrienden die ons helpen met de kostuums, de muziek, het schaduwtheater, de scenografie en de videotrailer. En ze blijven ons verbazen, die Grieken. Ze beginnen een oud lied te zingen over de lokale Romeo en Juliette. Dat lied heeft vijftienduizend regels, net als de Ilias. Met het weekend helpen de meeste hun ouders. Iedere Kretenzer heeft wel een olijfboomgaard voor eigen gebruik. Ze brengen graag wat litertjes mee. Ze vertellen over hun hulpeloosheid als ze op het vastenland in de supermarkt olijfolie moeten kopen. Zo komt het schip nooit af. We hebben al een 15-ton bunker voor drinkwater en dito voor diesel maar waar is de bunker voor de olijfolie? En die van de raki? Dat seizoen is net afgelopen maar de stroom gaat gewoon door. Het nationale nieuws wordt beheerst door de corrupte Directeur-Generaal van het Ministerie van Cultuur die in een miljoenendans verwikkeld was met minnaressen en afpersers. Hij sprong uit het raam van zijn Ministerie, is dood noch levend en de meest sappige foto's verschijnen alsnog in de krant. Wat zei Slauerhoff alweer over die natte grond?
155 Woensdag, 16 Januari 2008
Ik stond net met beide benen op de tafel van de lege raadszaal van Rethymno een foto te nemen van een gravure aan de wand toen de Wethoudster van Cultuur kwam binnenlopen. Mijn klompen bleven op de vloer. Ik moest haar uitleggen dat deze enorm vergrote gravure onmiskenbaar door Hollanders was gemaakt. Erboven staat in puur Nederlands "Vesting van Retimo" en in de hoek is een scheepje met duidelijk zichtbaar de driekleur, in zwart-wit. Ik wist toen nog niet dat de onvermoeibare Zottenschuit zojuist officieel was benoemd tot "Cultureel Ambassadeur van Amsterdam". I amsterdam. Wij zijn Amsterdammers die opnieuw haar oude handelshandelsroutes volgen. Het publiek van de honderdvijftig steden die we ondertussen bezocht hebben had dat al eerder in de gaten. Waar anders dan in de kosmopoliete smeltkroes van Amsterdam kan dit project ontstaan dat op zulk unieke wijze cultuur met de zee verbindt? En de beide shows op Zaterdag gaan gewoon door. Tot afgelopen Zaterdag. Het Mikro Theater is bankroet. Zo worden we in een klap van onze broodwinning beroofd. Maar, zoals een andere Amsterdammer al opmerkte: "Ieder Nadeel Heb Sijn Voordeel". Nu kunnen we ons eindelijk voluit wijden aan de zomershow in plaats van iedere week iets nieuws te verzinnen. En het kan altijd erger. De geruchten gaan dat onze Barcelonese vrienden en collega's van de NAUMON, die naar Taiwan waren vetrokken, bij Singapore door piraten zijn overvallen. Dat ze mochten doorvaren omdat het schip een lege huls is. Dat ze in Taiwan wanhopig naar nieuw werk zochten. En dat ze op zee zo'n heftig feestje bouwden dat het schip te pletter liep. We kennen ze goed genoeg om ze dit toe te vertrouwen. Ze wisten zich te redden. Als dit waar is heeft Barcelona geen varend Cultureel Ambassadeur meer. (zie fotolog voor gravure)
154 Woensdag, 9 Januari 2008
De derde dag van het jaar werd een zwarte Donderdag. De bootsman kwam in alle ochtend mijn kooi binnen om te melden dat de regisseur Victor zo ziek was dat hij naar het hospitaal moest. De open deur gaf het Australisch papagaaitje Zachar de kans om terug naar zijn geboorteland te vliegen. Adios! Later op de dag viel de scheepskat Moretti pardoes in de haven. De schade bleef beperkt. Anders dan zijn broertje houdt Moretti het hoofd droog. En de doktoren schreven na zes uur onderzoek Victor alle rust voor om zijn verkoudheid niet tot longontsteking uit te doen groeien. De twee shows op Zaterdag draaien gewoon door. We werden ook uitgenodigd de fietstocht op te luisteren die iedere maand in het stadje rondjes draait. Er is al een fietspad. Ze hadden speciaal tandems voor ons gereserveerd. Nu we hieraan hebben deelgenomen willen alle kinderen voortaan in kostuum. En we zijn door de Gemeente uitgenodigd deel te nemen aan het Carnaval. Er gebeurt dus meer leuks in de stad. Het is een van de grootste Carnavals van Griekenland. Een van de hoogtepunten is 'Zwarte Donderdag'. Dat zwart slaat op de geur van verbrand vlees. Dat is traditioneel de laatste dag voor de vasten waarop vlees mag worden gegeten. Schip en kade zijn aangewezen als een van de pleinen waarop een volkse barbecue wordt gehouden. Heel veel vlees en drank en muziek. De setting is perfect. Deze dag valt samen met de negentiende verjaardag van het negentigjarige schip. Aan boord is 28 februari altijd al feestdag.
153 Woensdag, 2 Januari 2008
Het is een hele kluif je brood te verdienen in een dorp van 20.000 inwoners dat geen theatertraditie heeft of zelfs maar een amateur-theatergroep. Het dichtstbijzijnde stadje Chania ligt 100 km. naar het westen en heeft nauwelijks een dubbel aantal inwoners. Dan heb je de hoofdstad Heraklion 100 km. naar het oosten met wel vier keer zoveel inwoners. De beschaving ligt een dag verder varen. Dan kom je uit bij de Akropolis. Of bij de bedoeienententen van Gadhaffi. Het blijft een ruige boel hier want na de voorstelling zagen we op straat een paar kerels tegen elkaar aan het opbieden, zo van 'dat durf je niet'. Nou, ze durfden wel, vier keer in de lucht schieten. Dat bergdorp verderop van 700 inwoners geeft de maat. Die is er verantwoordelijk voor dat Retymno zo'n slechte naam in Griekenland heeft. Ze hebben er een politiepost neergezet van 80 man maar geen agent durft erheen. De kinderen daar gaan niet naar school maar schieten beter dan die agenten. Als de zomer is afgelopen en de miljoenen toeristen gevlucht zijn sluit de gemeenschap zich, xenofoob en homofoob. De bergen zitten vol grotten zoals de Turken, en Duitsers, al ervaren hebben. Maar we hebben eindelijk vrienden gekregen. Op oudejaarsdag maakten we met een groep jonge artistieke activisten een vrolijke parade door de stad. Achterop een grote trailer. Ze werden alle tien in een zeventiende-eeuws kostuum uitgedost. Voor het eerst zagen we de mensen lachen en vriendelijk groeten. En de directeur van het Micro Theater is zo blij met onze kindershow dat hij systematisch alle scholen wil benaderen. Dat is een verontrustend vooruitzicht voor het nieuwe jaar: om acht uur opstaan voor een kindershow. Die slechte reputatie van het stadje zal uiteindelijk in ons voordeel werken. We laten de Grieken weten dat daar ook leuke dingen gebeuren. Tot zover, tot gauw, Aougkoust Ntirks, kapetanios
152 Woensdag, 26 December 2007
Alle acteurs en muzikanten zijn weer aan boord. De kids are back in town. 'S-Middags presenteerden we "De Veelvraat Kat" voor de kinderen en 's-avonds "Cabaret" voor hun ouders. We hebben genoeg verdiend om een kerstkalkoen te kopen. Iedere dag gingen we rond sluitingstijd naar een van de Lagere Scholen die hier "Volksscholen" heten. Ik was bij Volksschool Twee en Vijf om de kinderen naar de voorstelling ter lokken. Als ze voor het eerst die lange enge griezel met grote oren achter het hek zien staan deinzen ze allemaal bedremmeld terug en durven niet naar buiten. Hier begint de voorstelling. Want even later sta ik in een zee van uitgestoken handjes die allemaal een flyer willen. En als ik nu met mijn fietsje door het stadje puf zijn er altijd wel een paar kleine fans die uitbundig zwaaien. Het is stralend weer. Ik sluit een ansichtkaart bij van het stadje dat een kraag van palmbomen heeft en een kroon van besneeuwde bergtoppen. De racketinstallatie is de steiger van de minaret die op instorten staat. De Turken zijn honderd jaar geleden al weggezuiverd. De trossen die overboord hangen zijn voor als de scheepskatten weer eens in zee vallen. Dan klauteren ze als verschrikte vogeltjes weer naar binnen. De kalkoen lag schandalig wijdbeens op tafel roze te wezen. Net een pasgeboren baby. De Chileense kok had hem een bad gegeven van boter, mosterd en honing, geinjecteerd met raki en volgepropt met ham, ui en pruimen. Heilige nacht.
151 Woensdag, 19 December 2007
De havendirecteur van Herakleion spreekt geen Engels, zegt ie. Dan begin ik Grieks met hem te praten maar dat is na twee zinnen zo abominabel dat hij alsnog Engels spreekt. Een decembermaandje in zijn haven zit er niet in. De Griekse wet zegt dat een prive-jacht geen commerciele activiteiten mag herbergen en aldus mogen we niemand betaald aan boord ontvangen. Dit maakt het leven een stuk ingewikkelder want zo worden we beroofd van de enorme attractie die het visruim als minitheater pleegt uit te oefenen. Dus blijven we in Rethimno. Om de harten van de dorpelingen te veroveren gaan we voor hun kinderen optreden. Ben benieuwd. Voor deze donkere maand hebben we ons een nieuw cadeautje bedacht. Mijn klomp staat al bij het houtkacheltje. We hebben hard een nieuwe tribune nodig. Het exemplaar dat we hebben is een restant van een circustribune die uit de jaren vijftig dateert, schat ik, want het kan ook de jaren dertig zijn. Daarmee hebben we al vijf of zeshonderd keer het publiek ontvangen. Maar ze is illegaal, want zonder papieren. Evenmin voldoet ze aan de nieuwste normen. En bovenal wordt ze steeds gammeler. Van de avonturen om die iedere keer op te zetten kunnen we een roman schrijven. Maar ze is van een geniaal eenvoudige en degelijke constructie dat we nog geen modern bedrijf gevonden hebben die dat namaakt. Bovendien ben je al gauw 20.000 euro verder. Het Nederlandse Fonds voor de Podiumkunsten presenteert haar buitenlands programma onder de klinkende titel "buitengaats". Maar de haringlogger, omdat ze permanent buitengaats is, maakt daar geen schijn van kans. Ben benieuwd. Als we zover zijn verstook ik uit pure vreugde die klomp.
150 Woensdag, 12 December 2007
Nog steeds schijnt een fel zonnetje en kan je in kamerjas aan dek ontbijten. In de verte doemt de berg Idi op, daar waar dondergod Zeus werd grootgebracht. De hele top is een gigantische sneeuwmassa. In de namiddag, als je nog steeds in kamerjas de Griekse grammatica doorvorst, kleurt de sneeuw langzaam roze. In de avond snort onderdeks het houtkacheltje. Dat wordt de vertrouwde traditie van drie keer warm worden: het brandhout aanslepen, hakken en uiteindelijk verbranden. Uit Spanje keerden twee onzer steracteurs terug. La Beatriki gaf daar vijftien solovoorstellingen. En ze repeteren alweer in ons Mikrotheater. We broeden op een manier om de gedurende de lucratieve decembermaand aan dit stadje te ontsnappen. Op acht uur vaart ligt de hoofdstad Herakleion. Toen we daar van de zomer waren waarschuwde onze buurman de sleepbootkapitein voor de winterdeining. Die stormt bij Noordenwind rechtstreeks de haven binnen. Met een lege kas zijn we niet zo bang meer. De vier is een stevige schuit. We hebben de scirocco in Sicilia doorstaan. Toen vonden we het verstandiger aan wal het gebeuk af te wachten. Het geraamte hebben we later opgelapt. De scheepskatten liggen het grootste deel van de dag op tafel. Zo lui als ze zijn, ze vangen verse vlieg voor lunch. Ze hebben het goed want zijn de lievelingetjes van de dagjesvissers op de kade.
149 Woensdag, 5 December 2007
Het scheepsorkestje is uit Andorra aan boord teruggekeerd en de violiste heeft haar moeder meegenomen. Dat komt mooi uit want ze koopt allerlei lekkernijen en kan koken als de beste. Zo zijn we weer even helemaal onder de pannen. Want het is crisis. Het orkestje gaf twee concerten in het lokale theater die we lang van te voren hadden aangekondigd. Maar er kwam niemand opdagen. We zijn een maatje te groot voor dit stadje en alle studenten zijn sowieso al op weg naar moeder thuis. Maar het kan nog erger. Ik verdiep me in de avonturen van de Argonauten die met hun scheepje "Argo" naar de Caucasus waren vertrokken. Daar maken we een zomerse komedie van. Zij hebben van doen met zeshandige monsters, ijsvogels en harpijen oftewel roofvogels met meisjesgezichten wier armen in klauwen eindigen. Dan nog met vuurspuwende bronsvoetige stieren, sissende geschubde draken, gevleugelde slangen, bronzen bewakers die je met stenen bekogelen en rotspartijen die je scheepje verpletteren. Dan zitten we nog goed. Zit ik net aan dek in het zonnetje een douche te nemen en vaart er een Sinterklaas langs met vier zwartepieten. Dat is nog eens een cultuurshock. Maar op het pleintje voor de kathedraal staat een standbeeld van een priester die in zijn hand een gebeeldhouwd pistool heeft.
148 Woensdag, 26 November 2007
Alles rustig aan boord want ik ben met bootsman Robbie alleen achtergebleven. Alle kinders zijn gevlogen. Die druppelen wel weer binnen. De bootsman ruimt de kleedkamer uit en van de restanten maakt hij aan de lopende band rokjes en colberts. Dan verkopen we af en toe wat om de ijskast te vullen. Ik heb twee dekstoelen van het schip genomen en me genesteld onder de palmbomen van de boulevard. Er staan er driehonderd tussen het schip en de oude haven. Daar staat ook een telefoonpaal waar ik met een Griekse schone als zegsvrouwe systematisch festivals, steden en eilanden afbel. Maar de eerste zitting verregende en we belandden achter de facade van de palmenrij in een kroegje dat vernoemd is naar Davelis, een Kretenser Robin Hood. Dat hangt vol met pistolen en dolken en foto's van dorpsgekken en bandieten. Op een foto zie je de hoofden van drie bandieten ter afschrikking op een hek gespietst. Dat was in de tijd dat de logger gebouwd werd. De kroegbaas vertelde ons dat een Kretenzer twee dolken heeft, eentje voor het gewone werk van geiten en knoflook en de ander die vader op zoon doorgeeft. Die is voor als je vrouw vreemd gaat. Verleden week viel de politie veertig kilometer verderop een bergdorp binnen. Ze werden weggeschoten. Toen kwamen honderd zwaarbewapende agenten uit Athene. Het dorp was leeg op de grootouders en kinderen na. Het kerkhof en de grotten zaten vol met wiet. Een naburige waterzuiveringsinstallatie had nooit anders gefunctioneerd dan als heroinelaboratorium. De huisjes ziet er gewoon uit maar binnen zijn de deurknoppen van goud. De zon kwam gauw terug en de eerste dertig brieven zijn al verstuurd. Meteen kwam de eerste reactie. De eeuwenoude stad Korinthe noemt ons voorstel "entyposiaki". Snel in het woordenboek gekeken. Dat zegt "indrukwekkend" of "spectaculair". Vooruit, we kiezen voor het laatste.
147 Woensdag, 19 November 2007
Verontrustend nieuws uit de Amsterdamse feestwinkel: de Franse leverancier van mijn neporen bestaat niet meer. Toen ik 13 jaar geleden begon kostten de oren nog 2 gulden en dat was al opgelopen tot 5,5 euro, hoewel ik als trouwe afnemer altijd tien percent korting kreeg. Maar ze zijn er niet meer. Ze gaan een maand of acht mee, net zo lang als een paar klompen, en ik dacht juist een lekker voorraadje mee te nemen want ik ben er bijna doorheen en dan moet je met blote oren rondlopen. Nu nog hoor ik van mensen hier in Rethymno dat ze helemaal perplex waren toen ze me voor het eerst zagen tijdens ons bliksembezoek in Augustus. Ik had nota bene juist nog een oor verknald door haar op dramatische wijze door te snijden. Als Burgemeester van het Amsterdamse Azartplein moest ik daar een atelier openen en ik dacht een passend eerbetoon te brengen aan Vincent van Gogh en zijn speurtocht naar de grenzen van de kunst. Ondertussen heb ik wel gehoord dat er nu plastisch chirurgen zijn die het voor je kunnen opknappen maar ja, daaarvoor moeten we dan eindelijk maar eens subsidie aanvragen. We leven nu van de schoenendoos die vol zit met de muntjes die van de zomertour zijn overgebleven. De supermarkt tegenover is er blij mee. Ik heb wel een nieuwe muts. Die is Venetiaans en dat komt mooi uit want dit eiland heeft vier eeuwen lang onder Venetiaans bestuur gestaan. Ze lijken een beetje op de cilinderhoeden van de lokale popes of papas zoals ze hier zeggen. Normaal lopen die papas een beetje boven de wereld en kijken dwars langs je heen. Maar nu denken ze heel even met een collega van doen te hebben en kijken je aan. Dat ze me aankeken was me een keer eerder overkomen toen ik recht op ze afliep. Ze stonden naast de ingang van de havendienst een dikke stapel bankbiljetten te tellen. En toen ik eens nietsvermoedend een winkel binnenliep stoof een oud vrouwtje hevig kruistekens slaande weg. Zij had de duivel gezien
146 Woensdag, 12 November 2007
Kroeg "De Hinde", voorheen "De Zwaan". Op 't Oost 4. Hindeloopen.
Aan het haventje van Hindeloopen stond de kroeg "De Zwaan" en daar zat tweehonderd jaar geleden een Franse douanier uit het Keizerlijk leger. Deze soldaat sprak over Wypke Jappes, de zestienjarige dochter van schipper Dirk Jappes. Vol trots vertelde hij de vader te zijn van haar buitenechtelijk zoontje. Dit bevestigen drie getuigen in een proces verbaal dat nog in het gemeentearchief ligt. Haar werd het leven in Hindeloopen moeilijk gemaakt en ze vertrok met de schuit naar Amsterdam. Ze nam haar Fransje mee, ging in het sloppenwijkje Kattengat wonen en leurde met pantoffels langs de deuren. Frans werd kruier en toen ie een jaar of twintig was liep hij met zijn kruiwagen langs het West-Indisch huis op de Haarlemmerstraat. Daar stond een stadsomroeper die soldaten ronselde voor de oorlog tegen Belgie. Zo werd Frans soldaat maar net als zijn vader kwam hij niet aan het front. Hij bleef in Waalwijk hangen en kreeg kennis met een meisje van een van de vele schoenenfabriekjes. Sindsdien verkocht de familie Dirks schoenen in Amsterdam want Wypke liet zich Dirks noemen en werd de dappere grondlegster van een hele dynastie schoenmakers.
De schipper van de Zottenschuit was deze week in Nederland om zijn zes broers te bezoeken. We belandden allemaal in de kroeg van Hindeloopen om een toost uit te brengen op mejuffrouw Jappes. De matrozen op de Zottenschuit melden vanuit Kreta dat de scheepskist helemaal leeg is.
145 Woensdag, 5 November 2007
Rhetymno, Marina. Creta. 35-22'239'' Noorderbreedte, 024-28'875'' Oosterlengte
Wereldberoemd in Rethymno. We hadden drie shows in het Mikrotheater en iedere avond kwam een dubbel aantal toeschouwers totdat er geen Kreet meer bij kon. Groeicijfers waarbij die van de Volksrepubliek China verbleken. We hebben een groep fans uit de hoofdstad Herakleion die er honderd kilometers voor over hebben. Ze zagen een twintigtal personages die een parodie maakten op de showbizz. De Kreten schijven Kampare voor Cabaret. De reputatie is gevestigd en de havengelden zijn geen probleem meer. Het probleem is dat de drie steracteurs er nu een maandje tussenuit knijpen. Beatriki heeft 15 soloshows in Catalunya en het Baskenland. De Chilenen moeten terug naar Spanje om de fictie van hun Europese verblijfsvergunning hoog te houden. We proberen al jaren aan Europa te ontsnappen maar kunnen niet weg zolang een paar bemanningsleden dan het recht verliezen om te terug te keren. Samen uit, samen thuis. Mooi meegenomen dat we nooit meer haast hebben. Hier wachten nog twee zeeen ontdekt te worden: de Aegaische Zee en de Zwarte Zee. De ambitie is om over een jaar of drie afscheid te nemen van de Griekse Komedie in het Epidaurus theater. Dat was en is het grootste en meest prestigieuze klassieke Griekse amfitheater. Daar kwam en komt een vijftienduizendkoppig publiek om van hun ziekten genezen te worden. Daar is het gefluister van akteurs tot bovenin hoorbaar. We bouwen dan de haringlogger op ware schaal van karton na en komen daarmee de scene oprijden...
144 Woensdag, 31 October 2007
De Havenmeester heet Orfanos dat zoveel als weesje betekent. Hij is in zijn Kretense trots gekrenkt dat we hem niet gewaarschuwd hebben voor onze shows onderdeks. Dat deden we in het beproefde kader van de slapende honden. Dus nu moeten we het weeskind de tijd geven zijn wonden te helen. Wellicht treffen we zijn familieleden om hem op andere gedachten te brengen. De Burgermeester liet al weten niks met onze Orfanos aan te kunnen. Maar we kregen de sleutels van het plaatselijke MikroTheater. Dat is een leuk zaaltje waar we dus iedere dag te vinden zijn om te repeteren. Want de bodem van de scheepskist is al akelig zichtbaar. We bereiden een pikant kabaret voor. Dat moet hier een goede aanzet zijn. Volgende week meteen al drie shows. En ik ben bezig met een intensieve autocursus Grieks. Gelukkig is een kwart van Nederlandse woordenschat van Griekse oorsprong. Zo is een mysticus een detective. Ze kunnen ook geen B of D aan het begin uitspreken. Zo wordt een banaan een mpanana en mijn eigen naam Aougkoust Ntirks. Dat las ik in de krant. Ik kan nu eindelijk lezen wat ze twee maanden geleden over ons in de krant schreven en ik moet zeggen dat ze het beter doen dan ik zou kunnen. Maar we moeten alert blijven want ten slotte blijven we hier een paar jaar. Ondertussen vierde de bootsman zijn vijftigste verjaardag. Kregen we toch nog een vrolijk feest onderdeks. De bootsman is onze mamma die ervoor zorgt dat de matrozen niet gillend van boord rennen. Ze leve hoog, ze leve lang.
143 Woensdag, 24 October 2007
Het nieuwe winterseizoen komt wel heel langzaam op gang want niemand van de crew had de puf om in de bus naar de campus te stappen om het studentenvolk te verkondigen dat de zottenschuyt geland is. De campus is een levendige schaduwstad in de bergen vol slogans, posters en studenten. Het stadje zelf is helemaal ingezakt nu de toeristen gevlucht zijn. Zo kwamen er maar acht mensen naar de premiere. Maar het ergste was nog dat er helemaal geen premiere was. Een uurtje daarvoor kwam de havendienst vertellen dat we onderdeks geen show mogen geven. Ze wisten van onze plannen uit de krant. Dus nu moeten we politieke vrienden inschakelen om te proberen dit verbod te omzeilen. Maar we weten uit ervaring dat zelfs de sterkste politici niet opgewassen zijn tegen een argument zo vaag als 'veiligheid'. Dan kunnen we wel duizend keer herhalen dat we drieduizend keer vol visruim hadden. We zijn benieuwd. Er zij genoeg mogelijkheden om buiten op te treden. De kade is de drempel tot een heel eiland vol scholen en theatertjes. Er is nauwelijks concurrentie. Maar we zijn verwend. We willen het volk aan boord. Het schip zelf is een megamagneet. We willen de routine en de poen in eigen hand. We hebben er geen zin in om taxi's te bellen en te sjouwen met de kostuums en props. Dat was precies wat we een dag later deden. We traden op in een alleraardigst theatertje in het centrum maar kwamen thuis met een handvol centjes. Als het fout loopt krijgen we een heel moeilijke winter. Maar aan boord alles puik en bij de bakker krijg je een glaasje raki kado.
142 Woensdag, 17 October 2007
Het schip is veilig teruggekeerd voor de winterstop op Kreta, het regent zachtjes, de kas is leeg en de show is over. Deze zomer hebben we in achttien hele etmalen gaans 2270 zeemijlen afgelegd, zeg maar de afstand van Scheveningen tot Newfoundland op fietssnelheid. Op de terugreis bezochten we nog een paar hoogst interessante eilandjes. Daar was Ios, een van de zeven plaatsen waar Homerus werd geboren. Op Ios hebben ze misschien meer recht van spreken want een antieke schrijver verhaalde dat de bewoners daar indertijd het graf kon aanwijzen van de Dichter en zijn Moeder. En daar was Santorini dat niks meer is dan de top van een krater waarin je heden elegant kunt binnenvaren. Toen die krater dik drieduizend jaar geleden ontplofte spoelde de tsunami de Kretense beschaving weg... Maar gelukkig is er nog een boel over. Rethymnon heeft nu een universiteit van 'zachte' studies als pedagogie en psychologie en dus is het grootste deel der vijfduizend studenten vrouw die ons nu door de winter moet helpen. Aanstaande vrijdag en zaterdag gaat het weekendcabaret reeds open. De vloer is geboend en de scheepstafel staat in de was. Er zijn negen artiesten permanent aan boord die van lekker eten houden. We speculeren reeds driftig over het thema van de nieuwe zomershow: de tragische held en zeeman Jason. Hij werd onder zijn eigen schip bedolven.
141 Woensdag, 10 October 2007
Chora, Naxos 37-06'395'' Noorderbreedte, 025-22'455'' Oosterlengte
Het is weer helemaal zomer geworden en we hoppen van eilandje naar eilandje om alvast kennis te maken met ons publiek van volgend jaar. We spreken met havenmeesters en cultuurbonzen voor het beste stekkie in de haven en in het zomerfestival. Het zijn allemaal paradijselijke eilandjes met kleine stadjes, kronkelige straatjes, kerkjes, kastelen, antieke ruines en een schat aan verhalen en mythen. Hier naast de haven van Naxos staat een gigantische marmeren poort van zes meter hoogte dat op een moderne geometrische sculptuur lijkt maar dat in werkelijkheid de toegang was van de tempel van Dionysus. Deze poort bleef al 2537 jaar overeind omdat die te zwaar was mee te nemen. Het blijkt dat Dionysus, oftewel Bacchus, op dit eiland werd geboren. Hier werd hij verliefd op Ariadne en hier zette hij de eerbiedwaardige traditie in van de bacchanalen, die losbandige drinkgelagen en zwelgpartijen die de voorloper zijn van de carnavaleske tradities van de Zottenschuyt die niet voor niets Zuypschuyt genoemd werd. Zo zijn we zonder het te beseffen plotseling bij de bron beland. We hieven een glaasje raki ter hulde. We dompelen ons in de duizendjarige traditie van de Griekse komedie en duiken maar weer eens in de kraakheldere zee. De moderne Grieken zijn razend enthousiast en het lukt ons maar niet om voor onze glaasjes af te rekenen.
140 Woensdag, 4 October 2007
Hermoupolis, Plateia Laikis Kuriachias, Het Plein van het Publieke Bezit, Syros
37-26'555'' Noorderbreedte, 024-56'722'' Oosterlengte
Ik had beloofd dat de trein tot stilstand zou komen bij de Galatabrug in Istanbul maar we zijn blijven steken op het Publieke Plein midden in de Cycladen, op twee dagen vaart. De brug bleek te ver. Ons verblijf van twee weken duurt inmiddels al vier weken want eerst waaide het te hard en toen kwam onze charmante assistente Violetta met een flinke ontsteking in het ziekenhuis en nu waait het alweer te hard. Zo krijgen we de kans een paar zeldzame dagen pure rust te nemen. Dat gaf mij de kans om de hele Griekse grammatica tot zes kantjes te reduceren. Want het is ook duidelijk geworden dat Griekenland voor de komende jaren onze thuishaven wordt - en uitvalbasis voor expedities naar de Donau, Dnjepr en Zwarte Zee. Dan kan het geen kwaad een woordje Grieks te happen. Ten slotte krijgen we hier wat Holland nooit vermag te geven: respect. Maar dat ziekenhuisje is een vrolijke boel. De verpleegsters laten aan iedereen de foto's zien waarop ze met Kapitein Langoor poseren. De nachtzuster neemt onze patiente mee naar haar kantoortje om eens lekker sigaretjes te puffen. De poging om even te ontsnappen naar de snackbar tegenover strandde op de portier. Maar dat werd weer ruimschoots gecompenseerd door moeder's lekkernijen die een onzer fans haar iedere dag kwam brengen.
139 Woensdag, 26 September 2007
Deze week is de expo van superjachten in Monaco. Dat leert een paar interessante dingen. Vanaf 25 meter ben je superjacht en daar zitten we dus dik boven. De vuistregel is dat je begint met 15 tot 20 miljoen euro en dan voor iedere meter een miljoen extra neertelt. Ik wist niet dat we zo rijk waren. Maar de echte rijkdom is natuurlijk het creatieve proces, het artistieke product, de sociale interactie en de politieke boodschap. De andere superjachten steken noodgedwongen met hun kont naar de kade en dan zetten ze er een gorilla als bewaker op de brug. Daar woont de angst. Maar de zottenschuit meert per definitie af over de volle lengte van het schip en krijgt dan 150 vierkante meter op de kade kado om haar sociaal laboratorium neer te zetten. Niet toevallig heet deze kade 'Het Plein van het Publieke Bezit'. Het is ook niet toevallig dat deze eilanden 'de Cycladen' heten. De wind waait ondertussen zo hevig dat we het laboratorium naar het visruim moesten verhuizen. In een paar uur hebben we de show aangepast aan ons toneel dat ternauwernood vijf bij drie meter telt. En om het publiek niet teleur te stellen werden we gedwongen om twee shows per avond te geven. Daarmee hebben we in een klap een wintershow. En daarmee eindigt de zomertour. Vierenzestig shows in twaalf steden. En nog steeds is het niet de moeite waard een boekhouding bij te houden. Deze week daalde ook een 'Circus Aquatico' neer op het eiland. Ze kregen een bergtop toegewezen en hingen overal driekleurenposters op. Ze hebben een pinguin, pelikaan, krokodilletje en een bak vol piranha's. Ze krijgen subsidie van de Italiaanse staat en verdienen heel veel meer. We wisselden vrijkaartjes uit en zagen een show van een uitgesproken droefenis.
138 Woensdag, 19 September 2007
Hermoupolis, Plateia Laikis Kuriachias, Het Plein van het Publieke Bezit, Syros
37-26'555'' Noorderbreedte, 024-56'722'' Oosterlengte
Hermoupolis is een stadje met twee heuvels. Een heuvel is katholiek met bovenop een katholieke kerk en de andere heuvel is orthodox met bovenop een orthodoxe kerk. Nog niet zo lang geleden hadden ze ruzie met elkaar en mochten onderling niet trouwen. Maar nu is het een kosmopolitisch stadje want maar op drie uren varen van Athene. Het heeft zijn charmes behouden want er is geen enkel modern bouwwerk te bekennen. Het ons welbekende 'ilandeffect' werkt hier weer perfect want binnen de kortste keren weet de hele goegemeente dat we geland zijn. We liggen weer te pronken pal naast de voordeur, daar waar al eeuwen iedereen aankomt of vertrekt. En ze zijn net zo aardig als de Kretenzers. Er heerst hier een gemoedelijke anarchie, heel anders dan in Italia waar je minstens drie instanties moet aflopen voordat je kans maakt de voorstelling te kunnen geven. Hier vaar je binnen en wijs je met een handgebaar aan waar de tribune komt te staan. Er is geen politieagent te bekennen terwijl bijvoorbeeld in Taranto zes zwaarbewapende Carabinieri zich zichtbaar op het toneel posten.Dat is gelukkig meer uit nieuwsgierigheid dan uit plichtsbesef. Maar het blijft flink waaien en altijd uit het Noorden. Het blijft heet maar de zomer is voorbij. Zachar begint met ieder ochtengloren vrolijk te fluiten. Hij woont in mijn kajuit en kent wel tien verschillende laddertjes. Hij krijgt nu iedere avond een spiegeltje in de kooi zodat ie de eerste uren met zijn alter-ego zoet is.
137 Woensdag, 12 September 2007
Rethymno, Marina, Kreta, 35-22'239'' Noorderbreedte, 024-28'875'' Oosterlengte
Rethymo is een alleraardigst stadje met een oud Venetiaans haventje en stadscentrum dat helaas met terrasjes en prullaria is volgepropt. Hiertussen loopt dan een verdwaasde massa toeristen verdwaald te wezen. Van de wel duizend engelse flyers die we verspreid hebben kregen we zero respons. Heel anders is het Griekse publiek dat blijkbaar al duizenden jaren naar het theater gaat en zich niet door Septemberwinden laat storen. Zwart geklede omaatjes komen met hun kleinkinderen, vaders met hun zoon voorop de scooter en bakvisjes vissen hun zeven euro's uit hun portemonneetje in een servet- en lakentarief dat nergens staat aangekondigd. Hier kunnen we nog wel duizend jaar vooruit. Zoals het er uitziet hoeven we voorlopig niet naar Istanbul, temeer daar noch bunker noch scheepskas tot capriolen uitnodigt. Het wordt al vroeg donker en de crew begint te morren zodat het tijd wordt een winterstekje te zoeken. Wellicht wordt dat hier in Rethymo waar een universiteitje met vijfduizend studentes ons door de winter kan helpen. Hier wordt bovendien een van de grootste carnavals van Griekenland gevierd en de organisator daarvan is euforisch over de show. Hij smeekt ons om mee te doen. Maar we willen ook Lesbos onderzoeken of Naxos, Patmos, Kos of een ander exotisch eilandje in deze Wonderlijke Zee. Ook met Athene zijn we in onderhandeling. Maar eerst varen we een etmaal noordwaarts naar Hermoupolis op het eilandje Syros. Daar wachten twee weken show. Hermoupolis was de hoofdstad van Griekenland voordat Athene hoofdstad werd. Zoals het er nu uitziet wordt Jason de held van de nieuwe zomershow. Jason voer al met zijn scheepje naar de Zwarte Zee voordat Hermoupolis de hoofdstad van Griekenland werd. Maar in al die eeuwen hebben de Grieken Jason nog niet als een komische held gezien...
136 Woensdag, 5 September 2007
Rethymno, Marina, Kreta, 35-22'239'' Noorderbreedte, 024-28'875'' Oosterlengte |
